Przyroda · Ojców (gm. Skała)

Brama Krakowska

Monumentalna skalna brama w Dolinie Prądnika, nazwana od dawnego traktu z Krakowa na Śląsk – jedna z najbardziej fotogenicznych formacji Ojcowskiego Parku Narodowego.

Dwa wapienne filary Bramy Krakowskiej w Dolinie Prądnika wśród jesiennych, żółknących drzew; szeroką ścieżką pod skałami spacerują turyści.

Fot. Dwxn, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Brama Krakowska zamyka wylot Wąwozu za Krakowską Bramą do Doliny Prądnika i uchodzi za podręcznikowy przykład bramy skalnej. Jej dwa filary, wysokie na ok. 15 m (lewy jest wyższy), zbudowane są z odpornego na wietrzenie wapienia skalistego. Bramę wyrzeźbiła erozja postępująca wzdłuż pionowych spękań, którymi spływała woda, a później także procesy krasowe i wietrzenie – w skałach widać zarówno pionowe szczeliny, jak i poziome warstwy wapienia.

Nazwa przypomina, że dnem doliny biegł niegdyś szlak handlowy łączący Kraków ze Śląskiem. W 1928 r. na skale wmurowano tablicę upamiętniającą budowę nowej drogi z Krakowa do Ojcowa, ale po protestach przyrodników usunięto ją w 1935 r. W lewym filarze umieszczono obrazek Matki Boskiej Częstochowskiej. Przy jednej ze skał wypływało dawniej źródło – po obudowaniu i przeniesieniu poniżej drogi przewodnicy nazwali je Źródłem Miłości.

Skały porasta murawa kserotermiczna z kostrzewą bladą oraz porosty, które miejscami barwią je na czarno, biało lub ceglasto. W 1989 r. w okolicy bramy odkryto nowy dla nauki gatunek ślimaka – niepozorkę ojcowską, prawdopodobnie endemit tego miejsca.

Oficjalna strona: opn.gov.pl/brama-krakowska

W pobliżu warto zobaczyć