Łokietek w jaskini i pająk, który uratował króla
Przyszły król ukrywał się przed pościgiem w ojcowskiej jaskini – a wejście zasłonił mu pająk swoją siecią.
Fot. Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Władysław Łokietek, walcząc o krakowski tron z czeskim królem Wacławem II, musiał w pewnym momencie uciekać przed jego wojskami. Według legendy schronienie znalazł w jaskini na zboczu Chełmowej Góry w Dolinie Sąspowskiej – dziś w Ojcowskim Parku Narodowym. Miał się w niej ukrywać przez sześć tygodni.
Najsłynniejszym bohaterem opowieści jest pająk. Gdy pościg zbliżał się do kryjówki, pająk zasnuł otwór jaskini gęstą pajęczyną. Żołnierze uznali, że przez nietkniętą sieć nikt nie mógł niedawno przejść – i ruszyli dalej. Pamiątką tej historii jest brama w kształcie pajęczej sieci, która zamyka dziś wejście, a także nazwy komór: Sala Rycerska, Sypialnia czy Kuchnia.
Tradycja łączy z Łokietkiem także zamek w Ojcowie. Jego syn, Kazimierz Wielki, miał nazwać warownię „Ociec” – na pamiątkę ojca, który szukał schronienia w okolicznych jaskiniach. Jaskinię Łokietka zwiedza się dziś wyłącznie z przewodnikiem; jej korytarze i komory liczą, zależnie od źródła, ok. 270–320 m, a temperatura w środku wynosi 7–8°C.
